Oplosvolgorde
Welke sudoku-techniek, en wanneer.
Twintig technieken kennen helpt weinig als je niet weet naar welke je moet zoeken. Elke techniek heeft een moment in de puzzel waarop hij de juiste zet is, en een moment waarop je er tien minuten voor niets naar zoekt. Deze pagina is een kaart van welke wanneer.
Hij loopt van het makkelijke werk naar de zetten waarvoor je het hele rooster nodig hebt. Hoe hoger in de lijst, hoe sneller je het controleert.
De volgorde
De oplosvolgorde.
De cijfers gaan er makkelijk in.
Ga zo door. Tel wat er in een rij, kolom of blok ontbreekt en vul elk vakje in waar maar één cijfer in past.
Je zit vast, maar je notities zijn compleet.
Streep eerst kandidaten weg voordat je iets probeert in te vullen. Een cijfer dat in één lijn vastzit, of twee vakjes met hetzelfde paar, is meestal wat de boel weer in beweging zet.
Weer vast, met al je notities ingevuld.
Zoek naar drietallen, en dan naar een cijfer dat in elk van twee lijnen maar op twee plekken past. Hierna is niets meer snel te vinden.
Je hebt alles hierboven geprobeerd en er gebeurt niets.
Kijk op een andere manier. Lees niet langer vakjes, maar volg één cijfer over het hele rooster, of zoek naar een vorm van drie vakjes in plaats van een lijn.
Een echt moeilijke puzzel, en nog steeds vast.
Ga groter. Vier lijnen in plaats van drie, een ketting van links in plaats van één patroon, of gebruik het feit dat de puzzel maar één oplossing heeft.
Lijken op elkaar
Technieken die op elkaar lijken.
Sommige technieken haal je makkelijk door elkaar. Dit zijn de paren waar mensen het vaakst naar vragen, en zo houd je ze uit elkaar.
- Enige kandidaat of verborgen single?
- Hetzelfde idee, van twee kanten. Bij een enige kandidaat lees je één vakje en tel je de cijfers die er nog in passen; bij een verborgen single lees je één cijfer en tel je de vakjes die er in een eenheid nog voor over zijn. Gebruik wat het rooster je het makkelijkst maakt. Beide zijn zeker, dus er is nooit een reden om te gokken. Enige kandidaat, Verborgen single
- Naakt paar of verborgen paar?
- Allebei zijn het twee cijfers in twee vakjes van één eenheid, en ze zijn elkaars spiegelbeeld. Een naakt paar vind je door de vakjes te lezen: twee vakjes die allebei alleen die twee cijfers bevatten, zodat die cijfers uit de rest van de eenheid wegvallen. Een verborgen paar vind je door de cijfers te lezen: twee cijfers die alleen in die twee vakjes kunnen, zodat elke andere kandidaat uit die vakjes wegvalt. Een naakt paar zie je makkelijker, dus dat vind je meestal eerst, en een eenheid laat zelden allebei zien. Naakt paar, Verborgen paar
- Naakt drietal of verborgen drietal?
- Hetzelfde verschil als bij paren, één maat groter. Het naakte drietal leest vakjes waarvan de kandidaten samen drie cijfers zijn en streept die cijfers weg uit de rest van de eenheid; het verborgen drietal leest drie cijfers die tot drie vakjes beperkt zijn en haalt de andere kandidaten uit die vakjes. Beide komen minder vaak voor dan hun paarversie, en het verborgen drietal is de zeldzaamste van de twee. Naakt drietal, Verborgen drietal
- X-Wing of swordfish?
- Het aantal lijnen. Een X-Wing is twee rijen waarin een cijfer precies twee plekken heeft, en beide rijen gebruiken dezelfde twee kolommen. Een swordfish (zwaardvis) is drie rijen waarvan de plekken voor dat cijfer samen maar drie kolommen gebruiken, en elke rij mag er twee of drie hebben. Liggen twee rijen op één lijn, neem dan de X-Wing: die is makkelijker te controleren en maakt dezelfde twee kolommen vrij. Zoek naar de swordfish als je geen X-Wing vindt. X-Wing, Swordfish
- Swordfish of jellyfish?
- Drie lijnen of vier. Een swordfish beslaat drie rijen en drie kolommen; een jellyfish beslaat er van elk vier, en elke rij mag twee, drie of vier plekken voor het cijfer hebben. Een jellyfish maakt vier kolommen tegelijk vrij, en daarom kraakt hij soms een puzzel waar niets kleiners lukte. Hij is ook zeldzaam. Swordfish, Jellyfish
- XY-Wing of XYZ-Wing?
- Hoeveel kandidaten de spil heeft, en dat verandert wat je kunt wegstrepen. Bij een XY-Wing heeft de spil twee kandidaten, dus dwingt hij een van zijn twee tangen het gedeelde cijfer te nemen, en kan dat cijfer weg uit elk vakje dat beide tangen ziet. Bij een XYZ-Wing heeft de spil er drie, dus kan de spil zelf het gedeelde cijfer zijn, en blijft het wegstrepen beperkt tot vakjes die de spil én beide tangen zien. XY-Wing, XYZ-Wing
- XY-Wing of W-Wing?
- Wat de drie vakjes bij elkaar houdt. Een XY-Wing is drie vakjes die elkaar via één spil zien. Een W-Wing is twee vakjes met hetzelfde paar, die elkaar helemaal niet hoeven te zien. Ze worden in plaats daarvan verbonden door een sterke link: twee vakjes die in hun eenheid de enige plekken zijn voor een van de cijfers van het paar. Zien de twee paren elkaar toevallig wel, dan heb je een naakt paar en gebruik je dat. XY-Wing, W-Wing
- Unieke rechthoek of BUG?
- Hoe groot het patroon is, en wat het wegstreept. Een unieke rechthoek is vier vakjes in twee rijen en twee kolommen die niet allemaal dezelfde twee cijfers mogen bevatten, en hij streept kandidaten weg uit die vier vakjes. Een BUG is het hele rooster: elk onopgelost vakje heeft twee kandidaten, op één na, en dat ene vakje moet dus zijn derde cijfer krijgen. Beide rusten op het feit dat de puzzel precies één oplossing heeft. Unieke rechthoek, BUG
- Wolkenkrabber of X-Wing?
- Hoeveel de twee rijen delen. Een X-Wing heeft nodig dat beide rijen hun twee plekken in dezelfde twee kolommen hebben, en maakt die kolommen helemaal vrij. Een wolkenkrabber (skyscraper) heeft nodig dat de rijen maar één kolom delen, en levert minder op: het cijfer valt weg uit de vakjes die beide verre uiteinden zien. Komen de rijen in beide kolommen overeen, dan is het een X-Wing en neem je de sterkere wegstreping. Wolkenkrabber, X-Wing
Vastgelopen
Als niets meer werkt.
- Controleer eerst je notities, dan de techniek. De meeste ‘onmogelijke’ roosters missen gewoon een notitie of hebben er een die weg had gemoeten. Wis je notities en zet ze opnieuw: dat kost een minuut en helpt vaker dan welke techniek ook.
- Begin de volgorde weer bovenaan. Een cijfer dat je vijf minuten geleden invulde, kan een single hebben opgeleverd op een plek die je al had bekeken. Ga terug naar tellen voordat je iets moeilijkers probeert.
- Lees het cijfer, niet het vakje. Elke techniek na X-Wing draait om één cijfer over het rooster volgen, of om een vorm van een paar vakjes zien. Geen van beide vind je door naar één vakje te staren.
- Het ligt niet aan de puzzel. Een goede sudoku is altijd met logica alleen op te lossen. Voelt het alsof je moet gokken, dan heb je iets gemist.
Nieuw met sudoku? De regels van sudoku lees je in twee minuten, en de uitleg van een eerste puzzel gebruikt alleen de eerste twee zetten hierboven.
Elke techniek
Alle 17 technieken.
De acht lessen uit het spel komen eerst, in de volgorde waarin ze worden geleerd. De rest is voor lastigere puzzels.